Böbrek Kanseri

Böbrek Kanseri, erişkinlerde çoğunlukla böbreğin idrarı oluşturan tübül hücrelerinden gelişen renal hücreli karsinom şeklinde ortaya çıkan, günümüzde önemli bir bölümü herhangi bir belirti vermeden ultrason, BT veya MR sırasında tesadüfen saptanan ve tedavisi tümörün boyutu, böbrek içindeki konumu, histolojik tipi, evresi, karşı böbreğin durumu, böbrek fonksiyonları ve hastanın genel sağlık durumuna göre kişiselleştirilen önemli bir ürolojik kanserdir.

Böbrek Kanseri Nedir, Belirtileri Nelerdir ve Kimlerde Daha Sık Görülür?

Böbrekler karın arka bölümünde, omurganın her iki yanında bulunan ve kanı süzerek idrar oluşturan organlardır.

Erişkinlerde böbrek kanseri denildiğinde çoğunlukla renal hücreli karsinom anlaşılır.

Bu tümörler böbreğin idrar oluşturan mikroskobik tübül hücrelerinden gelişir.

Her böbrek tümörü renal hücreli kanser midir?

Hayır.

Böbrek parankiminden gelişen renal hücreli karsinom ile böbrek havuzunu döşeyen ürotelyal hücrelerden gelişen renal pelvis kanseri farklı hastalıklardır.

Tedavi yaklaşımları da birbirinden farklıdır.

Ayrıca böbrekte saptanan bazı kitleler tamamen iyi huyludur.

Böbrek kanserinin en sık tipi hangisidir?

Berrak hücreli renal hücreli karsinom en sık görülen alt tiptir.

Papiller ve kromofob renal hücreli karsinom diğer önemli alt tipler arasındadır.

Tümörün histolojik tipi özellikle ileri hastalıkta sistemik tedavi seçimini etkileyebilir.

Böbrek kanseri belirti verir mi?

Erken evre böbrek kanserlerinin önemli bölümü hiçbir belirti vermez.

Günümüzde birçok tümör karın ağrısı, safra kesesi, taş hastalığı, bel problemi veya başka bir nedenle yapılan ultrason, BT veya MR sırasında tesadüfen saptanır.

İdrarda kan böbrek kanseri belirtisi midir?

Evet. Gözle görülebilir hematüri böbrek kanserinin olası belirtilerinden biridir.

Ancak idrarda kan yalnız böbrek kanserine özgü değildir.

Böbrek taşı, mesane tümörü, enfeksiyon, prostat hastalıkları ve başka üriner sistem sorunları da hematüriye neden olabilir.

Özellikle ağrısız, tekrarlayan gözle görülür hematüri ürolojik değerlendirme gerektirir.

Yan ağrısı yapar mı?

Büyük böbrek tümörleri böbrek kapsülünü veya çevre dokuları etkileyerek yan veya bel ağrısına neden olabilir.

Ancak erken küçük böbrek tümörlerinin çoğu ağrı oluşturmaz.

Karında kitle hissedilir mi?

Günümüzde tümörlerin çoğu bu kadar büyümeden saptandığı için elle hissedilen abdominal kitle daha seyrek görülür.

İleri ve büyük tümörlerde karında dolgunluk veya kitle fark edilebilir.

Kilo kaybı ve ateş olabilir mi?

Evet.

İleri böbrek kanserinde açıklanamayan kilo kaybı, iştahsızlık, yorgunluk, ateş ve anemi görülebilir.

Böbrek kanseri bazı hastalarda inflamatuvar veya hormonal benzeri paraneoplastik tablolar oluşturabilir.

Varikosel böbrek kanserinin belirtisi olabilir mi?

Nadiren.

Özellikle ileri yaşta yeni başlayan, yatınca kaybolmayan veya sağ tarafta alışılmadık şekilde gelişen varikosel karın içi veya retroperitoneal nedenler açısından değerlendirme gerektirebilir.

Böbrek tümörünün renal vene baskısı veya venöz tümör trombüsü böyle bir tabloya yol açabilir.

Sigara böbrek kanseri riskini artırır mı?

Evet. Sigara renal hücreli kanser için bilinen değiştirilebilir risk faktörlerinden biridir.

Risk kullanılan tütün miktarı ve süresiyle ilişkili olabilir.

Obezite ve hipertansiyon etkili midir?

Evet. Obezite ve yüksek tansiyon renal hücreli karsinom gelişme riskiyle ilişkilendirilmiştir.

Bu nedenle kilo kontrolü, sigaranın bırakılması ve kan basıncının yönetimi yalnız kardiyovasküler sağlık için değil genel kanser riskinin azaltılması açısından da önemlidir.

Böbrek yetmezliği olanlarda risk artar mı?

Uzun süreli son dönem böbrek hastalığı ve edinilmiş kistik böbrek hastalığında bazı renal hücreli kanser tiplerinin riski artabilir.

Diyaliz hastalarında böbreklerin görüntüleme takibi kişinin durumuna göre planlanabilir.

Böbrekte Kitle veya Kist Saptanırsa Kanser Olduğu Nasıl Anlaşılır?

Böbrekte kitle görülmesi otomatik olarak kanser anlamına gelmez.

İlk önemli ayrım kitlenin basit sıvı içerikli bir kist mi, kompleks kistik lezyon mu yoksa solid bir tümör mü olduğudur.

Basit böbrek kisti kanser midir?

Hayır.

İnce duvarlı, içi tamamen sıvı dolu ve kontrast tutmayan tipik basit böbrek kistleri iyi huyludur ve çoğu zaman tedavi gerektirmez.

Kompleks böbrek kisti nedir?

Kist içinde kalın duvar, septa, düzensiz alanlar veya kontrast tutan solid bileşen bulunması kompleks kistik böbrek kitlesini düşündürür.

Bu lezyonlar Bosniak sınıflamasıyla değerlendirilir.

Bosniak sınıflaması nedir?

Kontrastlı BT veya MR özelliklerine göre kistik böbrek lezyonlarının malignite riskini sınıflandıran sistemdir.

Bosniak I ve II lezyonlar genellikle benign kabul edilir.

Bosniak IIF lezyonlar düzenli görüntüleme takibi gerektirir.

Bosniak III ve IV lezyonlarda malignite olasılığı daha yüksek olduğundan aktif tedavi daha sık gündeme gelir.

Solid böbrek kitlesi kesin kanser midir?

Hayır.

Kontrast tutan solid böbrek kitlelerinin önemli bir bölümü renal hücreli karsinom olmakla birlikte onkositom gibi iyi huylu tümörler de benzer görünüm oluşturabilir.

Yağ içeren klasik anjiyomiyolipom çoğu zaman görüntüleme ile tanınabilir.

Ultrason tek başına yeterli midir?

Ultrason böbrekte kitle veya kist saptamak için çok yararlı başlangıç yöntemidir.

Ancak kanser şüphesi bulunan solid veya kompleks kistik lezyonun ayrıntılı karakterizasyonu için çoğunlukla kontrastlı BT veya MR gerekir.

Kontrastlı BT neden yapılır?

Çok fazlı kontrastlı BT böbrek kitlesinin boyutunu, kontrastlanma özelliğini, böbrek damarlarıyla ilişkisini, renal ven veya vena kava tutulumu olup olmadığını ve çevre organlara yayılımı değerlendirmeye yardımcı olur.

EAU güncel kılavuzu renal tümörlerin tanı ve evrelemesinde çok fazlı kontrastlı abdominal BT’yi temel yöntem olarak önermektedir.

Akciğer BT neden çekilir?

Böbrek kanserinin metastaz yapabileceği en sık organlardan biri akciğerdir.

Bu nedenle uygun hastalarda toraks BT evrelemenin parçasıdır.

Tesadüfen bulunan çok küçük cT1a böbrek tümörlerinde akciğer metastazı riski son derece düşük olduğundan seçilmiş hastalarda toraks BT atlanabilir.

MR ne zaman tercih edilir?

İyotlu BT kontrast maddesinin kullanılamadığı hastalarda, renal ven veya vena kava tümör trombüsünün ayrıntılı değerlendirilmesinde veya BT’de belirsiz kalan küçük renal kitlelerde MR yararlı olabilir.

Radyasyon maruziyetini azaltmak istenen bazı takip programlarında da kullanılabilir.

PET/BT böbrek kanseri tanısında kullanılır mı?

FDG PET/BT lokalize böbrek kanserinin rutin ilk evreleme yöntemi değildir.

EAU kılavuzu rutin primer evrelemede FDG PET/BT veya kemik sintigrafisini önermemektedir.

Belirli klinik sorularda veya ileri hastalıkta farklı moleküler görüntüleme yöntemlerinin rolü araştırılmaya devam etmektedir.

Kemik sintigrafisi gerekir mi?

Rutin olarak her hastada gerekmez.

Kemik ağrısı, yüksek alkalen fosfataz veya kemik metastazını düşündüren başka bulgular varsa hedefli görüntüleme yapılabilir.

Böbrek Tümörü Biyopsisi Ne Zaman Yapılır?

Böbrek tümörlerinde biyopsi prostat kanserindeki kadar rutin değildir.

Bunun nedeni cerrahi gerektiren tipik görüntüleme özelliklerine sahip lokalize böbrek tümörlerinde biyopsi sonucunun tedavi kararını her zaman değiştirmemesidir.

Her böbrek kitlesine biyopsi yapılır mı?

Hayır.

Görüntülemede tipik renal hücreli kanser görünümü bulunan ve cerrahi planlanan hastalarda biyopsi zorunlu değildir.

Hangi durumlarda biyopsi daha önemlidir?

Ablasyon planlanan renal kitlelerde patolojik tanı elde etmek önemlidir.

EAU kılavuzu termal ablasyon öncesinde renal tümör biyopsisini güçlü biçimde önermektedir.

Patolojik tanısı olmayan ve sistemik tedavi başlanması planlanan metastatik hastalarda da biyopsi yapılmalıdır.

Aktif izlem öncesi biyopsi yapılabilir mi?

Evet.

Küçük renal kitlesi bulunan ve aktif izlem düşünülen seçilmiş hastalarda tümör biyopsisi benign ve malign kitle ayrımına yardımcı olabilir.

Ayrıca renal hücreli kanser alt tipinin ve bazı durumlarda derecenin tahmin edilmesine katkı sağlayabilir.

Biyopsi kanseri yayar mı?

Modern koaksiyel teknikle yapılan perkütan renal kitle biyopsisinde iğne hattı boyunca tümör yayılımı son derece nadirdir.

Bu nedenle uygun endikasyonda biyopsiden sırf kanseri yayar düşüncesiyle kaçınmak doğru değildir.

İnce iğne mi, kalın iğne biyopsisi mi yapılır?

Solid renal tümörlerin histolojik karakterizasyonunda core yani kalın iğne biyopsisi tercih edilir.

EAU kılavuzu ince iğne aspirasyonundan ziyade core biyopsi kullanılmasını önermektedir.

Kistik böbrek kitlesinden biyopsi yapılır mı?

Belirgin solid komponenti olmayan kistik renal kitlelerde biyopsinin tanısal değeri düşüktür.

Bu nedenle anlamlı solid bileşeni olmayan kistik renal kitlelerin rutin biyopsisi önerilmez.

Böbrek Kanseri Evreleri ve Patoloji Sonucu Nasıl Değerlendirilir?

Böbrek kanserinde evre tümörün böbrek içindeki büyüklüğünü, çevre dokulara veya damarlara yayılıp yayılmadığını, lenf bezlerini ve uzak metastazları ifade eder.

TNM sistemi kullanılır.

T1 böbrek tümörü nedir?

Böbrekle sınırlı ve en büyük çapı 7 cm’yi geçmeyen tümörler T1 grubundadır.

T1a tümörler 4 cm veya daha küçük, T1b tümörler 4 cm’den büyük ancak 7 cm’yi geçmeyen tümörlerdir.

T2 tümör nedir?

Yedi santimetreden büyük ancak hâlâ böbrekle sınırlı tümörler T2 grubunda değerlendirilir.

T3 tümör ne demektir?

Tümörün renal vene, vena kavaya veya böbrek çevresindeki belirli yağ dokularına uzanması T3 hastalık kapsamına girebilir.

Tümörün büyük olması tek başına T3 anlamına gelmez; anatomik yayılım önemlidir.

T4 tümör nedir?

Gerota fasyasının ötesine veya belirli komşu yapılara doğrudan invazyon daha ileri lokal hastalığı gösterir.

Renal ven tümör trombüsü nedir?

Böbrek kanserinin önemli özelliklerinden biri venöz sisteme doğru büyüyabilmesidir.

Tümör böbrek toplardamarına ve bazı hastalarda ana toplardamar olan vena kavaya uzanabilir.

Bu durum her zaman uzak metastaz anlamına gelmez.

Uzak metastaz yoksa uygun hastada kompleks cerrahiyle kür şansı bulunabilir.

Fuhrman grade hâlâ kullanılıyor mu?

Modern renal hücreli karsinom patolojisinde WHO/ISUP nükleer grade sınıflaması özellikle berrak hücreli ve papiller RCC’de kullanılmaktadır.

Grade yükseldikçe tümörün biyolojik agresifliği ve nüks riski genellikle artar.

Sarcomatoid özellik nedir?

Renal hücreli kanser içinde sarcomatoid farklılaşma bulunması daha agresif biyolojiyle ilişkilidir.

Histolojik alt tipten bağımsız olarak kötü prognostik özellik olarak değerlendirilir ve metastatik hastalıkta immünoterapi temelli kombinasyonlara yanıt açısından özel önem taşır.

Cerrahi sınır pozitif çıkarsa böbreğin geri kalanı alınmalı mı?

Her zaman hayır.

Parsiyel nefrektomi sonrasında mikroskobik pozitif cerrahi sınır görülmesi otomatik olarak tamamlayıcı radikal nefrektomi yapılması gerektiği anlamına gelmez.

Güncel EAU yaklaşımı gereksiz fazla tedaviden kaçınmayı ve bu hastalarda takip yoğunluğunu artırmayı önermektedir.

Parsiyel Nefrektomi ve Robotik Böbrek Kanseri Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Lokalize böbrek kanserinde cerrahinin temel amacı tümörü tamamen çıkarmak ve mümkün olduğunca fazla sağlıklı böbrek dokusunu korumaktır.

Bu yaklaşım özellikle küçük ve orta büyüklükteki lokalize tümörlerde parsiyel nefrektomiyi önemli hale getirir.

Parsiyel nefrektomi nedir?

Böbreğin tamamı yerine yalnız tümörlü bölümün ve gerekli cerrahi sınırın çıkarılmasıdır.

Böbreğin geri kalan sağlıklı kısmı vücutta bırakılır.

Bu nedenle nefron koruyucu cerrahi olarak da adlandırılır.

Hangi tümörlerde parsiyel nefrektomi önerilir?

EAU 2026 kılavuzu T1 tümörlerde parsiyel nefrektomiyi güçlü biçimde önermektedir.

Tek böbreği bulunan veya kronik böbrek hastalığı olan bazı T2 hastalarda teknik olarak mümkünse parsiyel nefrektomi yine değerlendirilebilir.

Dört santimetrelik tümörde böbreğin tamamı alınır mı?

Çoğu hastada buna gerek yoktur.

Tümörün konumu ve cerrahi karmaşıklığı uygunsa 4 cm veya daha küçük T1a tümörlerde parsiyel nefrektomi standart böbrek koruyucu yaklaşımdır.

Altı santimetrelik tümörde parsiyel ameliyat mümkün müdür?

Evet, olabilir.

T1b tümörlerde yalnız boyuta değil tümörün böbreğin dışına doğru mu büyüdüğüne, böbrek damarlarına ve idrar toplayıcı sisteme yakınlığına, böbreğin merkezinde olup olmadığına bakılır.

Deneyimli merkezlerde uygun T1b tümörler parsiyel nefrektomiyle tedavi edilebilir.

Robotik parsiyel nefrektomi nedir?

Robotik cerrahi sistemi aracılığıyla karın veya retroperitoneal bölgeden birkaç küçük kesiyle böbreğe ulaşılır.

Cerrah robotik konsoldan yüksek çözünürlüklü üç boyutlu görüntü altında tümörü çıkarır ve böbreği yeniden onarır.

Robot ameliyatı kendi başına yapmaz; tüm hareketler cerrah tarafından kontrol edilir.

Böbrek damarı neden geçici kapatılır?

Parsiyel nefrektomi sırasında tümörün daha kontrollü ve az kanamalı çıkarılması için böbrek atardamarı geçici olarak klemplenebilir.

Bu sırada böbrek dokusuna kan akımı azalır ve sıcak iskemi süresi başlar.

Amaç güvenli cerrahi ve böbrek korunumu arasında denge sağlamaktır.

İskemi süresi ne kadar olmalıdır?

Tek bir sihirli süre yoktur.

Genel olarak iskemi mümkün olduğunca kısa tutulmaya çalışılır ancak tümörü aceleyle ve güvensiz biçimde çıkarmak doğru değildir.

Uzun dönem böbrek fonksiyonunda yalnız iskemi süresi değil, başlangıç böbrek fonksiyonu ve geride bırakılan sağlıklı parankim miktarı da büyük önem taşır.

Off-clamp ameliyat daha mı iyidir?

Her hastada değil.

EAU 2026 verilerine göre başlangıç böbrek fonksiyonu normal hastalarda rutin off-clamp parsiyel nefrektominin uzun dönem böbrek fonksiyonunda belirgin üstünlüğü gösterilmemiştir.

Bu nedenle gereksiz kanama riski yaratacak şekilde her tümörde damarsız cerrahi hedeflenmemelidir.

Tümör çıkarıldıktan sonra böbrek nasıl kapatılır?

Kanayan damarlar ve açılmışsa idrar toplayıcı sistem kontrol edilir.

Daha sonra böbrek dokusu dikişlerle onarılabilir.

Bu aşama renorafi olarak adlandırılır.

Robotik ameliyat açık ameliyattan daha mı iyi?

Her hasta için otomatik olarak daha iyi değildir.

Robotik ve laparoskopik parsiyel nefrektomi daha küçük kesiler, daha düşük kan kaybı ve daha kısa hastanede kalış gibi avantajlar sağlayabilir.

Ancak çok kompleks tümörlerde açık cerrahi bazı hastalarda daha güvenli olabilir.

Onkolojik ve fonksiyonel sonucu tehlikeye atacaksa yalnız küçük kesi amacıyla minimal invaziv yaklaşım seçilmemelidir.

Radikal Nefrektomi Ne Zaman Gerekir ve Böbreğin Tamamı Alınırsa Ne Olur?

Radikal nefrektomide tümörlü böbreğin tamamı çevresindeki gerekli dokularla birlikte çıkarılır.

Bazı büyük veya kompleks tümörlerde böbreği koruyarak güvenli cerrahi yapmak mümkün olmayabilir.

Hangi durumlarda radikal nefrektomi tercih edilir?

Büyük T2 tümörlerde, böbreğin merkezini ve damar yapılarını geniş ölçüde tutan kitlelerde veya parsiyel nefrektominin kanser kontrolünü ya da cerrahi güvenliği tehlikeye atacağı durumlarda radikal nefrektomi gerekebilir.

T1 tümörde radikal nefrektomi yapılmamalı mı?

Teknik olarak güvenli parsiyel nefrektomi mümkünse T1 tümörde böbreği korumak tercih edilir.

EAU kılavuzu T1 tümörde herhangi bir cerrahi yaklaşımla parsiyel nefrektomi mümkünken yalnız minimal invaziv olduğu için radikal nefrektomi yapılmamasını önermektedir.

Böbrekle birlikte böbreküstü bezi de alınır mı?

Rutin olarak hayır.

Adrenal bezde görüntüleme veya ameliyat sırasında tümör invazyonu şüphesi yoksa aynı taraftaki adrenal bezin rutin çıkarılması önerilmez.

Lenf bezleri rutin olarak alınır mı?

Organla sınırlı böbrek kanserinde görüntüleme ve ameliyatta şüpheli lenf nodu bulunmuyorsa geniş lenf nodu diseksiyonu rutin değildir.

Klinik olarak büyümüş veya şüpheli lenf nodları varsa evreleme ve lokal kontrol amacıyla çıkarılabilir.

Tek böbrekle yaşanabilir mi?

Evet.

Karşı böbreği sağlıklı olan insanların büyük bölümü tek böbrekle normal hayat sürdürebilir.

Bununla birlikte toplam böbrek rezervi azaldığı için tansiyon, böbrek fonksiyonu, diyabet ve kilo kontrolü daha önemli hale gelir.

Tek böbrekle diyaliz gerekir mi?

Sağlıklı karşı böbrek varsa çoğunlukla hayır.

Diyaliz riski başlangıç böbrek fonksiyonu, diyabet, hipertansiyon, yaş ve kalan böbreğin sağlığıyla ilişkilidir.

Ameliyat sonrası kreatinin yükselir mi?

Radikal nefrektomiden sonra toplam nefron miktarı azaldığı için kreatinin düzeyinde bir miktar yükselme ve eGFR’de azalma görülebilir.

Bu nedenle ameliyat öncesinde böbrek fonksiyonlarının doğru değerlendirilmesi ve parsiyel nefrektomi mümkünse nefronların korunması önemlidir.

Küçük Böbrek Tümöründe Ameliyat Şart mı? Aktif İzlem ve Ablasyon

Dört santimetrenin altındaki renal kitleler küçük renal kitle olarak adlandırılır.

Bu tümörlerin önemli bölümü yavaş büyür ve bazıları iyi huylu olabilir.

Bu nedenle özellikle ileri yaşta veya ciddi ek hastalıkları bulunan kişilerde her küçük kitlenin hemen ameliyat edilmesi gerekmeyebilir.

Aktif izlem nedir?

Tümörün belirli aralıklarla ultrason, BT veya MR ile takip edilmesi ve klinik ilerleme görülürse tedavi uygulanmasıdır.

Bu yaklaşım “hiçbir şey yapmamak” değildir.

Planlı görüntüleme ve gerektiğinde gecikmeden müdahaleyi içeren aktif takip stratejisidir.

Kimler aktif izleme uygun olabilir?

Özellikle yaşlı, ciddi kalp-akciğer hastalığı bulunan, cerrahi riski yüksek veya yaşam beklentisini böbrek tümöründen çok başka hastalıkların belirlediği kişilerde düşünülebilir.

Çok küçük renal kitlelerde tümör biyolojisini değerlendirmek amacıyla biyopsi yapılabilir.

Genç ve sağlıklı hastada aktif izlem yapılır mı?

Seçilmiş çok küçük kitlelerde yapılabilir ancak genç ve uzun yaşam beklentisi olan hastada ileride tedavi gereksinimi olasılığı daha fazladır.

Karar tümörün boyutu, büyüme hızı, histolojisi ve hastanın tercihine göre verilmelidir.

Kriyoablasyon nedir?

Tümör içine görüntüleme eşliğinde özel iğneler yerleştirilir ve tümör dokusu dondurularak hücre ölümü oluşturulur.

Perkütan veya bazı durumlarda laparoskopik uygulanabilir.

Radyofrekans veya mikrodalga ablasyon nedir?

Tümör dokusuna ısı enerjisi verilerek hücrelerin yok edilmesidir.

Teknik isim kullanılan enerji kaynağına göre değişir.

Ablasyon ameliyat kadar başarılı mıdır?

Seçilmiş küçük kitlelerde iyi lokal kontrol sağlayabilir ancak cerrahi parsiyel nefrektominin uzun dönem onkolojik verileri daha güçlüdür.

Ablasyon özellikle ameliyat riski yüksek hastalarda yararlı alternatiftir.

Lokal nüks veya tekrar tedavi gereksinimi cerrahiye göre daha yüksek olabilir.

Ablasyon öncesi biyopsi gerekir mi?

Evet.

Güncel EAU yaklaşımı ablasyon öncesinde renal kitle biyopsisinin yapılmasını güçlü biçimde önermektedir.

SBRT böbrek tümöründe kullanılabilir mi?

Stereotaktik vücut radyoterapisi cerrahiye uygun olmayan lokalize renal kitlelerde gelişmekte olan alternatiflerden biridir.

Özellikle ablasyon yapılamayan cerrahi riskli hastalarda deneyimli merkezlerde düşünülebilir.

Ameliyat Sonrası Ek Tedavi Gerekir mi?

Lokalize böbrek kanserinde tümör tamamen çıkarıldığında birçok hasta için ek tedavi gerekmez.

Ancak patoloji sonucunda yüksek nüks riski bulunan belirli hastalarda adjuvan tedavi gündeme gelebilir.

Kemoterapi verilir mi?

Klasik sitotoksik kemoterapi renal hücreli karsinomun çoğu tipinde etkili değildir ve lokalize hastalıkta standart adjuvan tedavi değildir.

Adjuvan pembrolizumab nedir?

Pembrolizumab PD-1 adlı bağışıklık kontrol noktası proteinini hedefleyen immünoterapi ilacıdır.

KEYNOTE-564 çalışması sonrasında yüksek nüks riski taşıyan belirli berrak hücreli renal hücreli karsinom hastalarında nefrektomi sonrası bir yıllık pembrolizumab kullanımı gündeme gelmiştir.

Her böbrek kanseri hastasına pembrolizumab verilir mi?

Hayır.

Erken evre düşük riskli T1 tümörlerde ameliyat sonrası rutin immünoterapi kullanılmaz.

Patolojik evre, Grade, sarcomatoid özellikler, nod durumu ve metastazın tamamen çıkarılıp çıkarılmadığı gibi kriterler değerlendirilir.

Yan etkileri var mıdır?

İmmünoterapi bağışıklık sistemini aktive ettiği için tiroid, bağırsak, akciğer, karaciğer, böbrek, hipofiz veya başka organlarda immün ilişkili yan etkiler oluşturabilir.

Bu nedenle olası nüks azaltma yararı ile toksisite riski hasta ile ayrıntılı biçimde konuşulmalıdır.

Ameliyat sonrası radyoterapi yapılır mı?

Renal hücreli kanserde nefrektomi sonrası rutin adjuvan radyoterapi standart değildir.

Radyoterapi daha çok metastazların veya semptom oluşturan lokal hastalığın kontrolünde kullanılır.

Metastatik Böbrek Kanseri Nasıl Tedavi Edilir?

Böbrek kanseri akciğer, kemik, lenf nodları, karaciğer, beyin ve başka organlara metastaz yapabilir.

Uzak metastaz bulunduğunda sistemik tedavi temel rol oynar.

Metastatik böbrek kanserinde kemoterapi kullanılır mı?

Klasik berrak hücreli renal hücreli karsinom çoğu sitotoksik kemoterapiye dirençlidir.

Bu nedenle modern tedavi immünoterapi ve moleküler hedefli ilaçlara dayanır.

İmmünoterapi nasıl çalışır?

Nivolumab, pembrolizumab ve ipilimumab gibi ilaçlar bağışıklık sisteminin tümör hücrelerini tanımasını engelleyen kontrol noktalarını hedefler.

Bu sayede bağışıklık sisteminin kanser hücrelerine karşı yanıtı güçlendirilebilir.

Hedefe yönelik tedavi nedir?

Böbrek kanserinde tümör damar oluşumunu destekleyen VEGF yolu önemli rol oynar.

Axitinib, cabozantinib, lenvatinib, sunitinib ve pazopanib gibi tirozin kinaz inhibitörleri bu sinyal yollarını farklı düzeylerde baskılar.

Birinci basamakta hangi kombinasyonlar kullanılır?

Metastatik berrak hücreli böbrek kanserinde hastanın IMDC risk grubuna göre farklı seçenekler bulunur.

Güncel EAU yaklaşımında pembrolizumab + axitinib, pembrolizumab + lenvatinib ve nivolumab + cabozantinib önemli standart kombinasyonlardır.

Nivolumab + ipilimumab özellikle IMDC orta ve kötü risk grubunda güçlü standart seçeneklerden biridir.

IMDC risk grubu nedir?

Metastatik böbrek kanserinde hastalığın seyrini öngörmek ve tedavi seçimine yardımcı olmak için kullanılan klinik risk modelidir.

Performans durumu, tanı ile sistemik tedavi arasındaki süre ve bazı kan testleri değerlendirilerek iyi, orta veya kötü risk grupları oluşturulur.

PD-L1 testi gerekir mi?

Metastatik renal hücreli kanserde immünoterapi kombinasyonlarının seçimi için rutin PD-L1 testi gerekli değildir.

Böbrek metastatikken böbreğin kendisi alınır mı?

Her hastada değil.

Geçmişte sitoredüktif nefrektomi daha yaygın uygulanırken modern immünoterapi döneminde seçim daha dikkatli yapılmaktadır.

İleri hastalık yükü bulunan ve hemen sistemik tedavi gerektiren orta riskli hastalarda önce ilaç tedavisi başlamak çoğu zaman daha uygun olabilir.

Kimlerde sitoredüktif nefrektomi düşünülebilir?

Genel durumu iyi, metastaz yükü sınırlı, hemen sistemik tedavi gerekmeyen veya tüm metastazlarının lokal olarak tedavi edilebileceği seçilmiş hastalarda uygulanabilir.

Sistemik tedaviye iyi yanıt veren bazı hastalarda nefrektomi daha sonra gündeme gelebilir.

Kötü risk grubunda sitoredüktif nefrektomi yapılır mı?

EAU kılavuzu IMDC/MSKCC kötü riskli hastalarda rutin sitoredüktif nefrektomi yapılmamasını güçlü biçimde önermektedir.

Oligometastatik hastalık nedir?

Uzak yayılımın bir veya birkaç sınırlı odakta bulunduğu durumdur.

Uygun hastalarda metastazların cerrahi olarak çıkarılması veya stereotaktik radyoterapiyle tedavisi sistemik tedavinin ertelenmesine veya hastalık kontrolünün uzamasına katkıda bulunabilir.

Belzutifan nedir?

HIF-2α yolunu hedefleyen daha yeni bir sistemik tedavi ilacıdır.

Belirli ileri renal hücreli kanser hastalarında, özellikle önceki tedaviler sonrasında kullanılabilir.

Metastatik böbrek kanseri iyileşebilir mi?

Yaygın metastatik hastalık çoğu zaman kronik sistemik bir kanser olarak yönetilir.

Bununla birlikte modern immünoterapi kombinasyonlarıyla bazı hastalarda uzun süreli ve hatta tam yanıtlar görülebilir.

Tek veya sınırlı metastazı tamamen çıkarılabilen seçilmiş hastalarda uzun dönem hastalıksız dönem elde edilebilir.

Böbrek Kanserinde Hangi Durumda Ne Yapılır?

Senaryo 1: Tesadüfen 2 cm böbrek kitlesi saptandı

Kontrastlı BT veya MR ile kitlenin karakteri değerlendirilir.

Genç ve sağlıklı hastada teknik olarak uygunsa parsiyel nefrektomi düşünülebilir.

İleri yaş ve ciddi ek hastalık varsa aktif izlem veya ablasyon seçenekleri konuşulabilir.

Senaryo 2: 3 cm kitle var ancak hasta 82 yaşında ve ciddi kalp hastası

Tümörün hastanın yaşam beklentisini gerçekten etkileyip etkilemeyeceği değerlendirilir.

Aktif izlem güçlü bir seçenek olabilir.

Büyüme veya klinik progresyon olursa ablasyon veya başka lokal tedavi düşünülebilir.

Senaryo 3: 3,5 cm kitle genç hastada böbreğin dış kenarında

Parsiyel nefrektomi ideal seçeneklerden biridir.

Anatomik uygunsa robotik parsiyel nefrektomi düşünülebilir.

Senaryo 4: 6 cm böbrek tümörü var

Tümör T1b grubundadır.

Boyut tek başına radikal nefrektomi zorunluluğu oluşturmaz.

Yerleşim ve cerrahi karmaşıklık uygunsa parsiyel nefrektomi yapılabilir.

Senaryo 5: 10 cm merkezi böbrek tümörü var

T2 veya daha ileri hastalık açısından evreleme yapılır.

Parsiyel nefrektomi onkolojik veya teknik olarak güvenli değilse radikal nefrektomi uygulanabilir.

Senaryo 6: Tümör renal vene uzanmış

Venöz tümör trombüsü ayrıntılı BT veya MR ile değerlendirilir.

Uzak metastaz yoksa radikal nefrektomi ve tümör trombüsünün çıkarılması küratif amaçla uygulanabilir.

Vena kava trombüsünün seviyesi cerrahinin karmaşıklığını belirler.

Senaryo 7: Tek böbrekte 4 cm tümör var

Böbrek fonksiyonunun korunması çok önemlidir.

Teknik olarak mümkün olan en güçlü nefron koruyucu yaklaşım planlanır.

Parsiyel nefrektomi deneyimli merkezde öncelikli seçeneklerden biridir.

Senaryo 8: Kronik böbrek hastalığı bulunan hastada renal kitle var

Ameliyat öncesinde eGFR, proteinüri ve karşı böbreğin fonksiyonu değerlendirilir.

Gerektiğinde nefroloji görüşü alınır.

Böbrek fonksiyonunu mümkün olduğunca koruyan tedavi planı tercih edilir.

Senaryo 9: Ameliyat sonrası patoloji yüksek riskli berrak hücreli kanser gösterdi

Nüks riski değerlendirilir.

KEYNOTE-564 kriterlerine benzer yüksek risk grubundaki uygun hastalarda adjuvan pembrolizumab medikal onkolojiyle birlikte tartışılabilir.

Senaryo 10: Akciğerde tek metastaz var

Primer böbrek tümörü ve metastazın tamamen lokal tedavi edilip edilemeyeceği değerlendirilir.

Seçilmiş oligometastatik hastalarda böbrek cerrahisi ve metastazektomi veya stereotaktik radyoterapi uygulanabilir.

Senaryo 11: Yaygın akciğer ve kemik metastazları var

Sistemik tedavi temel yaklaşımdır.

IMDC risk grubuna göre immünoterapi-immünoterapi veya immünoterapi-TKI kombinasyonu seçilebilir.

Böbrek cerrahisi ancak seçilmiş durumlarda daha sonra değerlendirilir.

Böbrek Kanseri Ameliyatı Sonrası Takip Nasıl Yapılır?

Böbrek kanseri cerrahisi sonrasında takip yalnız kanserin tekrar edip etmediğini kontrol etmek için yapılmaz.

Kalan böbrek fonksiyonu, tansiyon ve kardiyovasküler riskler de izlenmelidir.

Kontroller ne sıklıkla yapılır?

Tek bir takip programı bütün hastalar için uygun değildir.

EAU 2026 yaklaşımı takip yoğunluğunun nüks riskine göre belirlenmesini önermektedir.

Düşük riskli küçük tümör ile pT3 yüksek dereceli tümör aynı sıklıkta görüntülenmemelidir.

Hangi görüntüleme yapılır?

Nüks takibinde göğüs ve abdomen BT sık kullanılan yöntemlerdir.

Böbrek fonksiyonunun veya radyasyon yükünün önemli olduğu durumlarda abdominal MR kullanılabilir.

Ultrason küçük metastazları ve lokal nüksleri BT kadar duyarlı göstermeyebilir.

PET/BT rutin takipte kullanılır mı?

Hayır.

FDG PET/BT ve kemik sintigrafisi rutin RCC takip programının standart görüntüleme yöntemleri değildir.

Kreatinin ve eGFR takip edilir mi?

Evet.

Özellikle radikal nefrektomi geçirmiş veya başlangıçta kronik böbrek hastalığı bulunan kişilerde böbrek fonksiyon takibi önemlidir.

Ne zaman nefrolojiye başvurulur?

Ameliyat öncesinde veya sonrasında kronik böbrek hastalığı bulunan, böbrek fonksiyonu giderek bozulan veya yeni bazal eGFR değeri yaklaşık 45 mL/dk’nın altına düşen hastalarda nefroloji değerlendirmesi yararlı olabilir.

Diğer böbrekte tekrar kanser olabilir mi?

Nadiren karşı böbrekte yeni tümör gelişebilir.

Özellikle kalıtsal böbrek kanseri sendromlarında bu risk daha yüksektir.

Geç nüks olur mu?

Evet.

Renal hücreli kanser bazı hastalarda ameliyattan yıllar sonra tekrarlayabilir.

Bu nedenle yüksek riskli hastalarda uzun dönem takip önemlidir.

Sık Sorulan Sorular

Böbrek kanseri nedir?

Böbrek hücrelerinin kontrolsüz çoğalmasıyla gelişen malign hastalıktır. Erişkinlerde en sık tipi renal hücreli karsinomdur.

Böbrek kanseri belirtileri nelerdir?

Erken dönemde çoğu zaman belirti vermez. İdrarda kan, yan ağrısı, karında kitle, kilo kaybı ve halsizlik görülebilir.

Böbrek kanseri ağrı yapar mı?

Küçük tümörler çoğunlukla ağrısızdır. Büyük tümörlerde yan veya bel ağrısı gelişebilir.

Böbrek kanseri idrarda kan yapar mı?

Evet. Özellikle ağrısız gözle görülür hematüri önemli bir uyarı bulgusudur ancak başka hastalıklar da aynı belirtiyi yapabilir.

Ultrasonda böbrek kitlesi çıktıysa kanser midir?

Hayır. Kist, anjiyomiyolipom veya başka benign lezyon olabilir. Kontrastlı BT veya MR ile karakterizasyon gerekir.

Böbrek kisti kanser midir?

Basit böbrek kisti kanser değildir. Kompleks kistik lezyonlarda Bosniak sınıflamasına göre risk değerlendirmesi yapılır.

Bosniak 1 kist tehlikeli midir?

Tipik Bosniak I basit kistler benign kabul edilir ve çoğunlukla takip gerekmez.

Bosniak 2 kist ameliyat edilir mi?

Çoğunlukla hayır.

Bosniak IIF nedir?

Malignite riski düşük ancak basit kistten daha kompleks özellikler taşıyan ve görüntüleme takibi gerektiren kistik lezyondur.

Bosniak 3 kanser midir?

Kesin değildir ancak malignite riski yüksektir. Yaş, kist boyutu ve cerrahi riskle birlikte tedavi kararı verilir.

Bosniak 4 kanser midir?

Malignite olasılığı çok yüksektir ancak kesin histolojik tanı cerrahi veya biyopsi materyaliyle konur.

Böbrek kanseri kaç santimetrede tehlikelidir?

Tek bir santimetre sınırı “tehlikeli veya tehlikesiz” ayrımı yapmaz. Boyut arttıkça agresif tümör ve metastaz olasılığı genel olarak artar ancak küçük tümörlerde de malignite olabilir.

2 cm böbrek tümörü ameliyat edilmeli mi?

Genç ve sağlıklı hastada parsiyel nefrektomi değerlendirilebilir. İleri yaş veya yüksek cerrahi riskte aktif izlem de uygun olabilir.

4 cm böbrek tümöründe böbreğin tamamı alınır mı?

Çoğu durumda hayır. Teknik olarak mümkünse parsiyel nefrektomi tercih edilir.

6 cm böbrek tümöründe parsiyel nefrektomi yapılır mı?

Tümör anatomisi uygunsa deneyimli merkezlerde yapılabilir.

10 cm böbrek tümöründe ameliyat mümkün müdür?

Evet. Uzak metastaz ve lokal yayılım değerlendirilir. Çoğu büyük tümörde radikal nefrektomi gerekebilir.

Parsiyel nefrektomi nedir?

Yalnız böbrek tümörünün çıkarılıp sağlıklı böbreğin geri kalanının korunduğu ameliyattır.

Radikal nefrektomi nedir?

Tümörlü böbreğin tamamının cerrahi olarak çıkarılmasıdır.

Parsiyel mi radikal nefrektomi mi daha iyi?

T1 ve teknik olarak uygun tümörde parsiyel nefrektomi kanser kontrolünü sağlarken böbrek fonksiyonunu daha iyi koruyabilir. Büyük ve kompleks tümörde radikal nefrektomi gerekebilir.

Robotik böbrek kanseri ameliyatı nedir?

Parsiyel veya radikal nefrektominin robotik cerrahi sistemi yardımıyla minimal invaziv olarak yapılmasıdır.

Robot ameliyatı kendi mi yapar?

Hayır. Robotik sistem tamamen cerrah tarafından kontrol edilir.

Robotik parsiyel nefrektomi avantajlı mıdır?

Uygun hastada küçük kesiler, daha düşük kan kaybı ve daha kısa hastane yatışı sağlayabilir. Ancak asıl hedef kanser güvenliği ve böbrek fonksiyonunun korunmasıdır.

Böbrek ameliyatında tümör patlar mı?

Cerrahi sırasında tümör kapsülünün bütünlüğünün korunmasına dikkat edilir. Planlı cerrahide tümörün parçalanmadan çıkarılması amaçlanır.

Böbrek ameliyatında damar neden kapatılır?

Parsiyel nefrektomide kontrollü ve kanamasız cerrahi alan oluşturmak için böbrek arteri geçici olarak klemplenebilir.

İskemi süresi böbreği bozar mı?

Uzun iskemi zararlı olabilir ancak böbrek fonksiyonunu belirleyen en önemli faktörlerden biri geride bırakılan sağlıklı parankim miktarıdır. Cerrahi güvenlik amacıyla kontrollü kısa klemp süresi kullanılabilir.

Tek böbrekle yaşanır mı?

Evet. Sağlıklı tek böbrekle çoğu kişi normal yaşam sürdürebilir.

Tek böbrekle spor yapılır mı?

Çoğu aktivite yapılabilir. Travma riski yüksek sporlar bireysel olarak değerlendirilmelidir.

Böbrek alınınca diyaliz gerekir mi?

Karşı böbrek sağlıklıysa çoğunlukla gerekmez.

Böbrek kanseri biyopsiyle yayılır mı?

Modern koaksiyel biyopsi tekniğinde iğne hattı yayılımı son derece nadirdir.

Her böbrek tümörüne biyopsi yapılır mı?

Hayır. Biyopsi özellikle aktif izlem, ablasyon veya sistemik tedavi planlanan seçilmiş hastalarda önemlidir.

Böbrek kanserinde kemoterapi kullanılır mı?

Klasik renal hücreli kanser çoğu standart kemoterapiye dirençlidir. Modern ileri hastalık tedavisi immünoterapi ve hedefli ilaçlara dayanır.

Böbrek kanserinde immünoterapi nedir?

Bağışıklık sisteminin tümörü daha etkin tanıyıp saldırmasını sağlayan kontrol noktası inhibitörleri kullanılır.

Pembrolizumab ne zaman kullanılır?

Metastatik hastalıkta kombinasyon tedavisinin parçası olarak ve yüksek nüks riskli bazı berrak hücreli kanserlerde ameliyat sonrası adjuvan tedavi olarak kullanılabilir.

Nivolumab nedir?

PD-1 kontrol noktasını hedefleyen immünoterapi ilacıdır. Metastatik böbrek kanserinde tek başına veya ipilimumab ya da cabozantinib gibi ilaçlarla farklı tedavi basamaklarında kullanılabilir.

Cabozantinib nedir?

VEGF ve başka tirozin kinaz yollarını hedefleyen oral ilaçtır. İleri böbrek kanserinde tek başına veya nivolumab ile kombinasyon halinde kullanılabilir.

Metastatik böbrek kanserinde böbrek alınır mı?

Her zaman değil. Hastalığın yükü ve sistemik tedavi ihtiyacı değerlendirilir. Bazı hastalarda önce ilaç tedavisi daha uygundur.

Böbrek kanseri akciğere yayılır mı?

Evet. Akciğer en sık metastaz alanlarından biridir.

Kemiğe yayılır mı?

Evet. Kemik metastazları ağrı ve kırık riskine neden olabilir.

Beyne metastaz yapar mı?

İleri hastalıkta yapabilir. Nörolojik belirti bulunan hastalarda beyin görüntülemesi gerekir.

Böbrek kanseri tamamen iyileşir mi?

Böbrekle sınırlı lokalize hastalık cerrahiyle yüksek oranda kür edilebilir.

Metastatik hastalıkta ise tedavi amacı çoğunlukla uzun süreli kontrol sağlamaktır.

Ameliyattan sonra kanser tekrarlar mı?

Tekrarlama riski tümör evresi, grade, histolojik tip ve patoloji özelliklerine bağlıdır. Düşük riskli küçük tümörlerde risk düşüktür.

Ameliyattan sonra kontrol ne kadar sürer?

Nüks riskine göre değişir. Yüksek riskli hastalarda takip yıllarca devam edebilir.

Ameliyat sonrası PET/BT gerekir mi?

Rutin takipte genellikle gerekmez. BT veya MR risk grubuna göre temel görüntüleme yöntemleridir.

Böbrek kanseri genetik midir?

Böbrek kanserlerinin çoğu kalıtsal değildir ancak genç yaşta başlayan, iki taraflı, çok odaklı veya ailevi olgularda kalıtsal sendromlar araştırılabilir.

Hangi kalıtsal sendromlar böbrek kanseri yapabilir?

Von Hippel-Lindau hastalığı, Birt-Hogg-Dubé sendromu, herediter leiomyomatosis ve renal hücreli kanser sendromu ve bazı başka nadir genetik tablolar böbrek kanseri riskini artırabilir.

Genetik test kimlere yapılır?

Genç yaşta böbrek kanseri gelişen, bilateral veya multifokal tümörü bulunan, karakteristik histolojik alt tipleri olan veya güçlü aile öyküsü bulunan hastalarda genetik danışmanlık ve test değerlendirilebilir.

Tek böbrekte tekrar tümör olabilir mi?

Evet ancak sık değildir. Kalıtsal hastalıklarda çok odaklı yeni tümör riski daha yüksek olabilir.

Böbrek kanserinden sonra nasıl beslenmek gerekir?

Özel bir “kanseri yok eden” diyet bulunmamaktadır. Sağlıklı kilo, dengeli beslenme, tansiyon ve diyabet kontrolü kalan böbreğin korunması açısından önemlidir.

Tek böbrekle çok su içmek gerekir mi?

Zorlayarak aşırı su içmek gerekmez. Sıvı ihtiyacı kişinin böbrek ve kalp durumuna göre belirlenmelidir.

Böbrek kanseri ameliyatından sonra kreatinin yükselirse ne yapılır?

Yeni bazal böbrek fonksiyonu belirlenir. Belirgin fonksiyon kaybı veya kronik böbrek hastalığı varsa nefroloji değerlendirmesi gerekebilir.

Sonuç ve Bilimsel Kaynaklar

Böbrek kanserlerinin önemli bölümü günümüzde herhangi bir belirti oluşturmadan başka nedenlerle yapılan görüntülemelerde erken evrede saptanmaktadır. Bu durum yalnız erken kanser tanısını değil, böbreğin tamamını çıkarmadan nefron koruyucu cerrahi uygulanabilmesini de artırmaktadır.

Böbrekte kitle görülmesi otomatik olarak kanser anlamına gelmez. Basit kistler, kompleks kistler, anjiyomiyolipomlar ve bazı benign solid tümörler renal hücreli kanserden ayrılmalıdır. Kontrastlı çok fazlı BT veya uygun hastada MR tümörün karakterizasyonu ve evrelenmesinin temelini oluşturur.

Küçük ve böbrekle sınırlı T1 tümörlerde güncel yaklaşım teknik olarak mümkün olduğunda parsiyel nefrektomidir. Bu yöntem kanser kontrolünü sağlarken çalışan böbrek dokusunun mümkün olan en büyük bölümünü korur. Robotik parsiyel nefrektomi uygun hastalarda minimal invaziv cerrahinin önemli uygulamalarından biridir ancak cerrahi yöntemin seçimi tümör anatomisi ve cerrahın deneyimine göre yapılmalıdır.

Parsiyel cerrahinin güvenli olmadığı büyük veya kompleks tümörlerde radikal nefrektomi gerekli olabilir. Tek sağlıklı böbrekle insanların büyük bölümü normal yaşam sürdürebilir; buna rağmen böbrek fonksiyonlarının ve kardiyovasküler risklerin uzun dönemde izlenmesi önemlidir.

Yaşlı, kırılgan veya ciddi ek hastalığı bulunan ve küçük renal kitlesi olan bazı hastalarda aktif izlem kanser tedavisini güvenli biçimde erteleme olanağı sağlayabilir. Cerrahiye uygun olmayan seçilmiş küçük tümörlerde kriyoablasyon veya başka termal ablasyon yöntemleri kullanılabilir. Ablasyon planlanıyorsa öncesinde renal kitle biyopsisi yapılması önemlidir.

Ameliyat sonrasındaki patolojik değerlendirme tümörün histolojik alt tipini, grade’ini, gerçek evresini ve nüks riskini belirler. Yüksek nüks riskine sahip belirli berrak hücreli renal hücreli kanser hastalarında adjuvan pembrolizumab gündeme gelebilir; ancak düşük riskli hastalarda ameliyat sonrası rutin sistemik tedavi gerekmez.

Metastatik böbrek kanseri tedavisi son yıllarda belirgin biçimde değişmiştir. Pembrolizumab-axitinib, pembrolizumab-lenvatinib, nivolumab-cabozantinib ve uygun risk grubunda nivolumab-ipilimumab gibi modern kombinasyonlar yaşam süresini ve hastalık kontrolünü artırmıştır. Sistemik tedavinin gerekli olduğu hastalarda sitoredüktif nefrektomi artık otomatik ilk basamak değildir ve hasta seçimi dikkatle yapılmalıdır.

Tedavi sonrasında takip yalnız kanser nüksünü aramaya odaklanmamalıdır. Kalan böbrek fonksiyonu, kreatinin ve eGFR, hipertansiyon, kardiyovasküler sağlık ve gerektiğinde nefroloji desteği uzun dönem bakımın parçasıdır. Görüntüleme sıklığı düşük, orta ve yüksek nüks riski gruplarına göre kişiselleştirilmelidir.

Bilimsel Kaynaklar

• European Association of Urology. Guidelines on Renal Cell Carcinoma, 2026.
• European Association of Urology. Renal Cell Carcinoma Guidelines: Diagnostic Evaluation, 2026.
• European Association of Urology. Renal Cell Carcinoma Guidelines: Disease Management, 2026.
• European Association of Urology. Renal Cell Carcinoma Guidelines: Follow-up in RCC, 2026.
• National Cancer Institute. Renal Cell Cancer Treatment PDQ – Health Professional Version.
• National Cancer Institute. Kidney Renal Cell Cancer Treatment PDQ – Patient Version.
• KEYNOTE-564 Investigators. Adjuvant Pembrolizumab after Nephrectomy in Renal Cell Carcinoma.
• CheckMate 214 Investigators. Nivolumab plus Ipilimumab versus Sunitinib in Advanced Renal Cell Carcinoma.
• KEYNOTE-426 Investigators. Pembrolizumab plus Axitinib versus Sunitinib for Advanced Renal Cell Carcinoma.
• CheckMate 9ER Investigators. Nivolumab plus Cabozantinib versus Sunitinib for Advanced Renal Cell Carcinoma.
• CLEAR Investigators. Lenvatinib plus Pembrolizumab versus Sunitinib for Advanced Renal Cell Carcinoma.

Böbrek Kanseri, böbrekte saptanan her kitlenin aynı şekilde tedavi edilmediği; küçük ve lokalize tümörlerde mümkün olduğunca böbrek dokusunun korunmasının, büyük veya kompleks tümörlerde onkolojik güvenliğin, ileri hastalıkta ise immünoterapi ve hedefe yönelik sistemik tedavilerin ön plana çıktığı ve cerrahi karardan uzun dönem böbrek fonksiyon takibine kadar her aşamasının hastaya özel planlanması gereken bir ürolojik kanserdir.