İnmemiş Testis

İnmemiş Testis, bebeğin testislerinden birinin veya her ikisinin normalde bulunması gereken skrotum içine doğumdan önce ya da doğumdan sonraki ilk aylarda ulaşamamasıyla ortaya çıkan ve zamanında tedavi edilmediğinde ileriki yaşamda testis fonksiyonu, fertilite ve testis kanseri riski açısından önem taşıyan doğumsal bir erkek çocuk ürolojisi problemidir.

İnmemiş Testis Nedir ve Testis Normalde Nasıl Skrotuma İner?

Erkek fetüste testisler gelişimin başlangıcında karın içinde, böbreklere yakın bölgede oluşur.

Gebelik ilerledikçe testisler aşağı doğru hareket eder, kasık kanalından geçer ve skrotum içine ulaşır.

Bu süreç hormonların, anatomik yapıların ve gubernakulum adı verilen yönlendirici dokunun birlikte çalışmasıyla gerçekleşir.

Testis bu yolun herhangi bir noktasında durursa inmemiş testis ortaya çıkabilir.

İnmemiş testis en sık nerede bulunur?

Gerçek inmemiş testislerin önemli bölümü kasık bölgesinde ele gelebilir.

Testis dış kasık halkasının yakınında, kasık kanalı içinde veya daha yukarıda bulunabilir.

Bazı testisler karın içinde kalır ve fizik muayenede ele gelmez.

Palpabl inmemiş testis ne demektir?

Doktor muayene sırasında testisi kasık veya skrotumun üst kısmında hissedebiliyorsa palpabl yani ele gelen inmemiş testis olarak tanımlanır.

Bu çocuklarda ameliyat çoğunlukla kasık veya seçilmiş düşük yerleşimli testislerde skrotal kesi üzerinden gerçekleştirilebilir.

Ele gelmeyen testis ne demektir?

Muayenede testisin hissedilemediği durumdur.

Ele gelmeyen testis karın içinde bulunabilir, çok küçük veya atrofik olabilir ya da fetal dönemde damar sorunu veya torsiyon nedeniyle tamamen kaybolmuş olabilir.

Bu nedenle “ele gelmiyor” demek testisin kesinlikle karın içinde olduğu anlamına gelmez.

Abdominal testis nedir?

Kasık kanalına ulaşmadan karın içinde kalan testise intraabdominal testis denir.

Bu testislerin yerini belirlemede laparoskopi en güvenilir yöntemlerden biridir.

Testisin damar ve sperm kanalının uzunluğuna göre tek veya iki aşamalı cerrahi gerekebilir.

Ektopik testis nedir?

Testis normal iniş yolundan saparak farklı bir bölgede bulunabilir.

Perine, penis kökü veya uyluk bölgesine doğru yerleşim görülebilir.

Bu durum gerçek inmemiş testisle birlikte kriptorşidizm başlığı altında değerlendirilebilir ve çoğu zaman cerrahi düzeltme gerekir.

Yükselen testis nedir?

Bazı çocuklarda daha önce skrotumda olduğu bilinen testis ilerleyen yıllarda skrotuma rahatça indirilemez hale gelebilir.

Buna acquired undescended testis veya ascending testis denebilir.

Testis büyürken spermatik kordonun yeterince uzayamaması ve çevre dokulardaki çekilme bu duruma katkıda bulunabilir.

İnmemiş Testis ile Retraktil Testis Arasındaki Fark Nedir?

Çocuklarda testislerin muayene sırasında yukarı kaçmasına neden olan güçlü kremaster refleksi vardır.

Soğuk ortam, korku veya uyluğun iç yüzüne dokunulması bu refleksi aktive ederek testisi geçici olarak kasığa çekebilir.

Bu durum gerçek inmemiş testisle karıştırılabilir.

Retraktil testis nedir?

Retraktil testis normal inişini tamamlamış ancak güçlü kremaster refleksi nedeniyle zaman zaman kasık bölgesine çekilen testistir.

Muayenede nazikçe skrotuma indirilebilir ve bir süre skrotumda kalabilir.

Gerçek inmemiş testiste ise testis çoğunlukla skrotumun dışındadır ve aşağı getirildiğinde skrotumda stabil biçimde durmaz.

Retraktil testise ameliyat gerekir mi?

Genellikle hayır.

Güncel EAU kılavuzu retraktil testislerde cerrahi veya hormonal tedavi önermemekte, testisin puberteye kadar düzenli aralıklarla izlenmesini önermektedir.

Bunun nedeni bazı retraktil testislerin ilerleyen yıllarda yükselen testise dönüşebilmesidir.

Evde testisin yeri anlaşılabilir mi?

Çocuk sıcak banyodayken veya tamamen gevşemişken testislerin skrotumda görülmesi aile açısından yararlı bir gözlem olabilir.

Ancak evdeki gözlem uzman muayenesinin yerine geçmez.

Testisin skrotumda olup olmadığından emin olunamıyorsa çocuk ürolojisi değerlendirmesi gerekir.

Gliding testis nedir?

Testis skrotuma kadar getirilebilmesine rağmen bırakıldığında hemen yukarı kaçıyor ve skrotumun alt kısmında stabil durmuyorsa gliding testis olarak tanımlanabilir.

Bu durum retraktil testisten farklıdır ve çoğu zaman gerçek inmemiş testis spektrumunda değerlendirilir.

İnmemiş Testis Neden Olur ve Kimlerde Daha Sık Görülür?

Kriptorşidizmin çoğu vakasında tek bir neden gösterilemez.

Testisin inişi hormonal sinyaller, anatomik yapılar ve fetal gelişimin birlikte çalışmasını gerektirdiğinden bu süreçteki farklı faktörler rol oynayabilir.

Prematüre doğum neden riski artırır?

Testisin skrotuma inişinin önemli bölümü gebeliğin son döneminde gerçekleşir.

Bu nedenle erken doğan erkek bebeklerde testislerin henüz inişini tamamlamamış olması daha sık görülür.

EAU verilerine göre kriptorşidizm prematüre bebeklerde term doğan bebeklere göre belirgin derecede daha yaygındır.

Düşük doğum ağırlığı risk faktörü müdür?

Evet. Düşük doğum ağırlığı ve prematürite inmemiş testisle ilişkilidir.

Bu çocuklarda yaş değerlendirilirken özellikle ilk aylarda düzeltilmiş gebelik yaşı önemlidir.

Genetik faktörler rol oynar mı?

Bazı genetik sendromlarda ve hormon üretimi veya etkisini bozan durumlarda inmemiş testis daha sık görülebilir.

Bununla birlikte tek taraflı izole kriptorşidizmi bulunan çocukların çoğunda belirgin bir genetik hastalık saptanmaz.

Hormonal sorunlar etkili olabilir mi?

Testisin inişi fetal dönemde testosteron, INSL3 ve başka hormonal sinyallerden etkilenir.

İki taraflı ele gelmeyen testis, mikropenis veya hipospadias gibi bulgular varsa hormon sentezi veya hormon yanıtı bozuklukları daha ayrıntılı değerlendirilmelidir.

Hipospadiasla birlikte inmemiş testis neden önemlidir?

Hipospadias ve iki taraflı inmemiş testisin birlikte bulunması cinsiyet gelişim farklılıkları açısından önemli bir uyarıdır.

Bu çocuklarda yalnız ameliyat planlamak yerine hormonal ve genetik değerlendirme yapılması gerekir.

Kasık fıtığıyla birlikte olabilir mi?

Evet. İnmemiş testiste processus vaginalis adı verilen kanalın açık kalması daha sık görülür.

Bu nedenle kasık fıtığı veya hidrosel eşlik edebilir.

Orşiopeksi sırasında açık processus vaginalis saptanırsa aynı ameliyatta onarılabilir.

Prune belly gibi hastalıklarda daha sık olabilir mi?

Bazı doğumsal üriner sistem ve karın duvarı anomalilerinde iki taraflı inmemiş testis daha sık görülebilir.

Bu çocuklarda tedavi daha kapsamlı multidisipliner planlama gerektirebilir.

İnmemiş Testis Tanısı Nasıl Konur? Ultrason Gerekir mi?

İnmemiş testisin tanısında en önemli yöntem dikkatli fizik muayenedir.

Çocuk sıcak ve rahat bir ortamda sırtüstü ve gerektiğinde kurbağa bacağı pozisyonunda muayene edilir.

Doktor kasık kanalından skrotuma doğru nazikçe ilerleyerek testisin yerini belirlemeye çalışır.

Ultrason her çocukta gerekli midir?

Hayır.

Ele gelen inmemiş testiste ultrason çoğu zaman tedavi planını değiştirmez.

Ele gelmeyen testiste de ultrasonun karın içindeki testisi kesin olarak bulamaması nedeniyle rutin görüntüleme yerine cerrahi değerlendirme daha anlamlı olabilir.

Bu nedenle yalnız ultrason sonucu “testis bulunamadı” diye cerrahi değerlendirmeden vazgeçilmemelidir.

MR yapılır mı?

Rutin inmemiş testis tanısında MR genellikle gerekli değildir.

Anestezi gerektirebilmesi, maliyeti ve cerrahi yaklaşımı çoğu zaman değiştirmemesi nedeniyle standart tanı yöntemi değildir.

Ele gelmeyen testiste ne yapılır?

Cerrahi plan sırasında çocuk anestezi altındayken muayene tekrar edilir.

Anestezi kasları gevşettiği için daha önce ele gelmeyen bazı testisler hissedilebilir hale gelebilir.

Testis yine bulunamazsa tanısal laparoskopi uygulanabilir.

Laparoskopi ne gösterir?

Karın içine kamera ile girilerek testis, testiküler damarlar ve vas deferens değerlendirilir.

Normal görünümlü intraabdominal testis bulunabilir.

Damarların kör sonlandığı görülürse kaybolmuş testis düşünülebilir.

Damar ve vas deferens iç kasık halkasına giriyorsa testis veya testis kalıntısının kasık kanalında bulunma ihtimali değerlendirilir.

Hormon testleri ne zaman gerekir?

Tek taraflı ele gelen inmemiş testiste rutin hormon testi gerekmez.

İki taraflı ele gelmeyen testislerde testis dokusunun varlığını ve hormon fonksiyonunu değerlendirmek amacıyla hormonal incelemeler yapılabilir.

AMH, inhibin B, LH, FSH ve testosteron gibi testler çocuğun yaşına ve klinik tabloya göre kullanılabilir.

Testisin olmadığı nasıl anlaşılır?

Bazı çocuklarda fetal dönemde testis torsiyonu veya damar problemleri nedeniyle testis kaybolmuş olabilir.

Laparoskopide testiküler damarların kör sonlanması bu durumu düşündürebilir.

Kasıkta atrofik bir testis kalıntısı bulunursa cerrahi olarak çıkarılması değerlendirilebilir.

İnmemiş Testis Ameliyatı Ne Zaman Yapılmalıdır?

Tedavi zamanlaması kriptorşidizm yönetimindeki en önemli konulardan biridir.

Doğumdan sonraki ilk aylarda özellikle prematüre bebeklerde testis kendiliğinden aşağı inebilir.

Ancak düzeltilmiş 6 aylık yaştan sonra spontan iniş ihtimali belirgin biçimde azalır.

Neden 6 aya kadar beklenir?

İlk aylarda hormonal değişiklikler ve büyüme nedeniyle spontan iniş gerçekleşebilir.

Prematüre çocuklarda düzeltilmiş yaş kullanılması bu nedenle önemlidir.

Altı aylık düzeltilmiş yaşta hâlâ skrotum dışında bulunan gerçek inmemiş testiste cerrahi planlanmalıdır.

Ameliyat için en uygun yaş nedir?

Güncel EAU pediatrik üroloji kılavuzu cerrahi tedavinin mümkünse 12 aylıktan önce ve en geç 18 aylık olana kadar tamamlanmasını önermektedir.

Bu zamanlama testis dokusundaki germ hücrelerinin korunması ve ilerideki fertilite potansiyelinin desteklenmesi açısından önemlidir.

İki yaşına kadar beklemek doğru mudur?

Güncel yaklaşım açısından gereksiz gecikme olarak kabul edilir.

Geçmişte ameliyatlar daha ileri yaşta yapılabiliyordu ancak germ hücre kaybının erken yaşlarda başlayabildiğinin anlaşılmasıyla cerrahi zamanlama öne çekilmiştir.

Çocuk üç-dört yaşındaysa artık ameliyatın faydası yok mudur?

Hayır.

İdeal zaman geçmiş olsa bile gerçek inmemiş testis tespit edildiğinde değerlendirme ve uygun cerrahi geciktirilmemelidir.

Ameliyat testisin skrotumda izlenebilmesini sağlar ve mevcut fonksiyonun mümkün olduğunca korunmasına yardımcı olabilir.

Erken ameliyat testis kanseri riskini tamamen ortadan kaldırır mı?

Hayır.

İnmemiş testis öyküsü bulunan erkeklerde testis tümörü riski normal popülasyona göre artmış kalır.

Ancak puberteden önce yapılan orşiopeksinin geç cerrahiye göre riski azalttığına ilişkin güçlü veriler vardır.

Ayrıca testisin skrotuma indirilmesi ileride kendi kendine muayeneyi ve erken tümör tanısını kolaylaştırır.

Orşiopeksi Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Orşiopeksi, testisin bulunduğu yerden serbestleştirilerek skrotuma indirilmesi ve burada gerilimsiz şekilde yerleştirilmesi işlemidir.

Ameliyat genel anestezi altında gerçekleştirilir.

Kasıkta ele gelen testis nasıl ameliyat edilir?

Kasık bölgesinden küçük bir kesi yapılır ve testis ile spermatik kordon bulunur.

Testisin damarları ve vas deferens adı verilen sperm kanalı dikkatle korunarak çevre dokulardan serbestleştirilir.

Testisin aşağı inmesini engelleyen kremaster lifleri ve yapışıklıklar açılır.

Kasık fıtığı varsa ne yapılır?

Processus vaginalis açıksa spermatik kordondan dikkatle ayrılır ve iç kasık halkası seviyesinde kapatılır.

Böylece eşlik eden kasık fıtığı da aynı ameliyatta tedavi edilmiş olur.

Testis skrotuma nasıl yerleştirilir?

Skrotum içinde dartos adı verilen tabakada uygun bir cep hazırlanır.

Testis damarlarında ve vas deferenste gerilim oluşturmayacak şekilde bu cebe indirilir.

Testisin dönmeden ve yeterli kanlanmayla doğru pozisyonda kalması sağlanır.

Skrotal orşiopeksi nedir?

Testis çok aşağıda ve skrotuma yakınsa bazı çocuklarda yalnız skrotal kesi üzerinden ameliyat yapılabilir.

Bu yaklaşım ameliyat süresini kısaltabilir.

Ancak processus vaginalis açık ve yukarıya kadar uzanıyorsa ek kasık kesisi gerekebilir.

Ameliyat ne kadar sürer?

Tek taraflı ve kasıkta ele gelen basit bir inmemiş testis ameliyatı genellikle abdominal testise göre daha kısa sürer.

İki taraflı hastalık, yüksek yerleşimli testis veya laparoskopik girişim süreyi uzatabilir.

Çocuk aynı gün eve dönebilir mi?

Basit orşiopeksi geçiren birçok çocuk ameliyat günü veya kısa gözlem sonrasında taburcu olabilir.

Çocuğun yaşı, prematürite öyküsü, anestezi durumu ve ameliyatın kapsamı hastanede kalış süresini etkileyebilir.

Dikişler alınır mı?

Çocuk cerrahisinde çoğu zaman kendiliğinden eriyen dikişler kullanılır.

Ancak kullanılan tekniğe göre aileye yara bakımıyla ilgili özel öneriler verilir.

Ameliyattan sonra testis tekrar yukarı çıkar mı?

Nadiren testis yeniden yukarı doğru yer değiştirebilir.

Bu durum testicular reascent olarak adlandırılır ve yeniden cerrahi gerekebilir.

Testis küçülebilir mi?

Nadir komplikasyonlardan biri testisin damar dolaşımının etkilenmesine bağlı atrofi gelişmesidir.

Standart primer orşiopekside atrofi riski düşüktür ancak yüksek abdominal testislerde daha fazladır.

Ele Gelmeyen ve Karın İçindeki Testis Nasıl Tedavi Edilir?

Ele gelmeyen testisin yönetimi palpabl inmemiş testisten farklıdır.

İlk amaç testisin gerçekten var olup olmadığını ve varsa nerede bulunduğunu belirlemektir.

Anestezi altında muayene neden yapılır?

Çocuk anestezi altındayken kremaster refleksi ve kas gerginliği ortadan kalkar.

Daha önce hissedilemeyen bazı testisler kasık kanalında ele gelebilir.

Testis yine ele gelmiyorsa laparoskopi uygulanabilir.

Laparoskopik orşiopeksi nedir?

Göbek çevresinden küçük kamera ile karın içine girilir.

Testisin yeri, damarların uzunluğu ve vas deferens değerlendirilir.

Yeterli uzunluk varsa testis tek seansta skrotuma indirilebilir.

Fowler-Stephens ameliyatı nedir?

Çok yüksek abdominal testiste testiküler damarların uzunluğu testisin skrotuma gerilimsiz ulaşmasına yetmeyebilir.

Fowler-Stephens yönteminde testisin alternatif kan dolaşımından yararlanılması hedeflenerek testiküler damarlar kontrollü biçimde kesilebilir.

Testis daha sonra skrotuma indirilir.

Tek aşamalı mı iki aşamalı mı yapılır?

Testisin yüksekliği ve damar yapısına göre değişir.

İki aşamalı Fowler-Stephens tekniğinde ilk ameliyatta ana damarlar ayrılır ve kollateral dolaşımın gelişmesi için aylar beklenir.

İkinci ameliyatta testis skrotuma indirilir.

EAU verilerinde testis atrofisi riski iki aşamalı yöntemde tek aşamalı Fowler-Stephens yönteminden daha düşük bildirilmiştir.

Shehata tekniği nedir?

Bazı merkezlerde yüksek abdominal testisin damarları korunarak kademeli traksiyonla aşağı çekilmesini amaçlayan laparoskopik teknikler kullanılabilir.

Bu yöntemlerin seçimi merkez deneyimine ve testisin anatomisine bağlıdır.

Testis çok küçük veya tamamen atrofikse ne yapılır?

Fonksiyon göstermesi beklenmeyen ciddi atrofik testis kalıntısı çıkarılabilir.

Tek taraflı hastalıkta diğer testis normal ise hormonal gelişim ve fertilite çoğu zaman normal testisten sağlanabilir.

Hormon Tedavisi İnmemiş Testisi İndirir mi?

İnmemiş testis tedavisinde geçmişte hCG veya GnRH benzeri hormonal tedaviler kullanılmıştır.

Ancak testisin kalıcı olarak skrotuma indirilmesindeki başarı sınırlıdır.

hCG tedavisi neden rutin kullanılmıyor?

hCG testosteron üretimini artırarak testisin inişini desteklemeyi amaçlar.

Bununla birlikte başarı oranları cerrahiye göre düşüktür ve testisin tekrar yukarı çıkması görülebilir.

EAU kılavuzu tek taraflı inmemiş testisin yalnız indirilmesi amacıyla hormonal tedavi önermemektedir.

Hormon tedavisinin yan etkileri olabilir mi?

Geçici penis büyümesi, pubik kıllanma, skrotum cildinde renk değişikliği, davranış değişiklikleri ve enjeksiyon ağrısı görülebilir.

Bu etkiler çoğunlukla geçicidir.

İki taraflı inmemiş testiste hormon tedavisi kullanılabilir mi?

EAU kılavuzunda bilateral inmemiş testiste ilerideki fertilite potansiyelini destekleme amacıyla endokrin tedavinin seçilmiş hastalarda değerlendirilebileceğine ilişkin zayıf düzeyde öneri vardır.

Bu yaklaşım testisi cerrahi olmadan indirmek amacıyla standart hormon tedavisi vermekle aynı şey değildir.

Çocuk endokrinolojisi ve çocuk ürolojisi birlikte değerlendirmelidir.

İnmemiş Testis Fertiliteyi ve Çocuk Sahibi Olmayı Etkiler mi?

Testisin normal sperm üretimi için vücut sıcaklığından daha düşük sıcaklıktaki skrotal ortamda bulunması önemlidir.

Karın veya kasık bölgesinde kalan testis daha yüksek sıcaklığa maruz kalır.

Zaman içinde germ hücrelerinde kayıp ve sperm üretme kapasitesinde azalma gelişebilir.

Tek taraflı inmemiş testis kısırlık yapar mı?

Tek taraflı hastalıkta etkilenen testisin fertilite potansiyeli azalabilir ancak karşı testis normal olduğunda erkeklerin büyük bölümünün baba olma kapasitesi korunur.

EAU verilerinde tek taraflı inmemiş testis öyküsü olan erkeklerde fertilite göstergeleri azalabilse de paternite oranlarının genel popülasyona yakın olduğu belirtilmektedir.

İki taraflı inmemiş testis neden daha önemlidir?

Her iki testis yüksek sıcaklığa maruz kaldığı için toplam sperm üretme kapasitesi daha fazla etkilenebilir.

Geç tedavi edilmiş bilateral kriptorşidizm erişkin dönemde oligospermi veya azoospermi riskini artırabilir.

Erken ameliyat riski tamamen ortadan kaldırmaz ancak fertilite potansiyelini korumada önemlidir.

Ameliyat erken yapılırsa fertilite tamamen normal olur mu?

Garanti edilemez.

Özellikle bilateral kriptorşidizmde testis dokusunda doğuştan gelişim bozukluğu da bulunabilir.

Ancak erken orşiopeksi geç cerrahiye göre daha iyi germ hücre korunumu ile ilişkilidir.

İleride sperm testi gerekir mi?

Tek taraflı başarılı orşiopeksi geçirmiş ve gelişimi normal erkekte rutin semen analizi zorunlu değildir.

İki taraflı inmemiş testis öyküsü bulunan veya çocuk sahibi olmakta zorlanan erkeklerde semen analizi yapılabilir.

Testosteron üretimi etkilenir mi?

Tek taraflı inmemiş testiste diğer testis normal olduğunda testosteron üretimi çoğu zaman yeterlidir.

İki taraflı ileri testis hasarında Leydig hücre fonksiyonu da etkilenebilir ancak ağır testosteron eksikliği her bilateral vakada gelişmez.

Puberte normal olur mu?

Tek taraflı inmemiş testis öyküsü bulunan çocukların büyük bölümünde puberte normal gelişir.

İki taraflı testis gelişim problemi veya hormonal bozukluğu bulunan çocuklarda pubertal gelişim ayrıca değerlendirilmelidir.

İnmemiş Testis Testis Kanseri Riskini Artırır mı?

Evet. Kriptorşidizm testis germ hücreli tümörleri için bilinen risk faktörlerinden biridir.

Risk hem inmemiş testisin kendisindeki biyolojik gelişim farklılıkları hem de testisin uzun süre normal skrotal ortamın dışında kalmasıyla ilişkili olabilir.

Ameliyat kanser riskini sıfırlar mı?

Hayır.

Orşiopeksi testis kanseri riskini normal popülasyon düzeyine tamamen indirmez.

Ancak puberte öncesinde yapılan cerrahinin geç cerrahiye göre riski azalttığına dair veriler vardır.

Ameliyat neden yine de önemlidir?

Testisin skrotuma indirilmesi yalnız riskin azaltılmasına katkıda bulunmaz.

Skrotumdaki testis kişinin ilerleyen yaşlarda kendi kendine muayene yapabilmesini ve doktor muayenesinde testisin rahat değerlendirilmesini sağlar.

Ergenlik sonrası kendi kendine testis muayenesi önerilir mi?

Evet. EAU kılavuzu inmemiş testis tedavisi görmüş erkeklerin ergenlik ve sonrasında testislerini düzenli olarak tanımalarını ve kendi kendine muayene etmelerini önermektedir.

Amaç küçük bir sertlik veya büyümeyi erken fark etmektir.

Testis kanseri hangi yaşlarda görülür?

Testis germ hücreli tümörleri çoğunlukla genç ve orta yaş erkeklerde görülür.

Bu nedenle çocuklukta yapılan başarılı orşiopeksi sonrasında bile erişkin dönemde farkındalık önemini korur.

Her kontrollü hastaya düzenli ultrason gerekir mi?

Hayır.

Başarılı şekilde skrotuma indirilmiş ve normal muayene bulguları bulunan testisin yaşam boyu rutin ultrasonla taranması standart yaklaşım değildir.

Yeni sertlik, büyüme veya asimetri fark edilirse ultrason kullanılır.

İnmemiş Testiste Hangi Durumda Ne Yapılır?

Senaryo 1: Yenidoğanda tek testis skrotumda değil

Çocuk muayene edilir ve testisin ele gelip gelmediği belirlenir.

İlk aylarda spontan iniş olabileceği için takip edilir.

Düzeltilmiş 6 aylık yaşta testis hâlâ skrotumda değilse çocuk ürolojisi cerrahi planlaması yapılmalıdır.

Senaryo 2: Altı aylık bebekte kasıkta ele gelen testis var

Spontan iniş ihtimali artık düşüktür.

Orşiopeksi planlanır ve ameliyatın mümkünse bir yaşından önce tamamlanması hedeflenir.

Senaryo 3: İki yaşında çocukta yeni fark edilen inmemiş testis var

İdeal cerrahi dönem geçmiş olsa da beklenmemelidir.

Gerçek inmemiş testis doğrulanırsa ameliyat en uygun zamanda gerçekleştirilir.

Senaryo 4: Testis sıcak banyoda skrotuma geliyor

Retraktil testis olasılığı değerlendirilir.

Muayenede testis skrotuma rahatça indirilebiliyor ve orada kalıyorsa ameliyat gerekmeyebilir.

Yükselen testis riski nedeniyle puberteye kadar takip önerilir.

Senaryo 5: Her iki testis de ele gelmiyor

Bu durum daha ayrıntılı değerlendirme gerektirir.

Hormon ve genetik değerlendirme yapılabilir.

Özellikle hipospadias veya genital gelişim farklılığı varsa DSD açısından multidisipliner yaklaşım gerekir.

Senaryo 6: Tek testis ele gelmiyor, diğer testis normal

Anestezi altında muayene ve gerekirse laparoskopi yapılır.

Karın içinde testis bulunursa damar uzunluğuna göre tek veya iki aşamalı orşiopeksi planlanır.

Senaryo 7: Ameliyat sonrası testis skrotumda ancak diğerinden küçük

Testis boyutu ve gelişimi takip edilir.

Başlangıçta zaten küçük olan inmemiş testis ameliyat sonrasında da diğerinden daha küçük kalabilir.

Zaman içinde belirgin küçülme varsa atrofi açısından değerlendirilir.

Senaryo 8: 14 yaşında çocukta karın içinde testis saptandı

Puberte sonrası yaklaşım farklıdır.

Diğer testis normal skrotal konumda ve fonksiyonel ise intraabdominal testisin kanser riski ve düşük fonksiyon potansiyeli nedeniyle çıkarılması değerlendirilebilir.

Karar testisin görünümü, karşı testis ve hastanın özelliklerine göre verilir.

Senaryo 9: İnmemiş testis ameliyatı olmuş erişkin çocuk sahibi olamıyor

Semen analizi ve hormonal değerlendirme yapılır.

Özellikle bilateral inmemiş testis öyküsü varsa sperm üretim bozukluğu olasılığı daha yüksektir.

Sık Sorulan Sorular

İnmemiş testis nedir?

Testisin doğumdan sonra normal skrotal konumuna ulaşamamış olmasıdır. Tıbbi adı kriptorşidizmdir.

İnmemiş testis ne kadar sık görülür?

Term doğan erkek bebeklerde yaklaşık yüzde 1–4,6 oranında görülebilir. Prematüre bebeklerde çok daha sık rastlanır. İlk aylardaki spontan iniş sonrasında bir yaş civarında oran yaklaşık yüzde 1’e düşer.

İnmemiş testis kendiliğinden iner mi?

Doğumdan sonraki ilk aylarda inebilir. Düzeltilmiş 6 aylık yaştan sonra spontan iniş ihtimali oldukça düşüktür.

İnmemiş testis ameliyatı kaç aylıkken yapılır?

Testis 6 aylık düzeltilmiş yaşta hâlâ skrotumda değilse cerrahi planlanır. Ameliyat mümkünse 12 aylık olmadan, en geç 18 aylık olana kadar tamamlanmalıdır.

İki yaşına kadar beklenebilir mi?

Güncel kılavuzlara göre beklemek önerilmez. Erken cerrahi testis dokusunun gelişim potansiyelini korumak açısından avantajlıdır.

İnmemiş testis ameliyatının adı nedir?

Orşiopeksi veya orkidopeksi olarak adlandırılır.

Orşiopeksi nasıl yapılır?

Testis çevre dokulardan serbestleştirilir, damarları ve sperm kanalı korunarak skrotuma indirilir ve gerilimsiz biçimde uygun konuma yerleştirilir.

Ameliyat genel anesteziyle mi yapılır?

Evet. Çocuklarda orşiopeksi genel anestezi altında yapılır.

Ameliyat günü eve gidilir mi?

Basit tek taraflı orşiopeksi geçiren birçok çocuk aynı gün veya kısa gözlem sonrasında taburcu olabilir.

İnmemiş testiste ultrason şart mı?

Hayır. Tanının temelini fizik muayene oluşturur ve ultrason çoğu hastada tedavi kararını değiştirmez.

Ultrasonda testis bulunamazsa testis yok mudur?

Hayır. Özellikle karın içindeki testis ultrasonla gösterilemeyebilir. Ele gelmeyen testiste laparoskopi daha güvenilir değerlendirme sağlar.

MR gerekir mi?

Rutin olarak gerekmez. Çoğu çocukta muayene ve cerrahi değerlendirme yeterlidir.

Laparoskopi neden yapılır?

Muayenede ele gelmeyen testisin karın içinde olup olmadığını belirlemek ve mümkünse aynı seansta tedavi etmek için yapılır.

Karın içindeki testis indirilebilir mi?

Evet. Damar uzunluğu yeterliyse tek aşamada indirilebilir. Çok yüksek testislerde iki aşamalı yöntem gerekebilir.

Fowler-Stephens ameliyatı nedir?

Çok yüksek abdominal testiste testisin alternatif kan dolaşımından yararlanılarak skrotuma indirilmesini amaçlayan tek veya iki aşamalı cerrahi tekniktir.

Testis hiç oluşmamış olabilir mi?

Evet. Nadir olarak testis fetal dönemde kaybolmuş veya ciddi derecede atrofik hale gelmiş olabilir.

Tek testisle normal yaşam mümkün mü?

Evet. Sağlıklı tek testis çoğu erkekte normal testosteron üretimi ve çocuk sahibi olma potansiyeli için yeterlidir.

Tek taraflı inmemiş testis kısırlık yapar mı?

Etkilenen testisin fertilite potansiyeli azalabilir ancak diğer testis normalse erkeklerin çoğu doğal yolla çocuk sahibi olabilir.

İki taraflı inmemiş testis kısırlık yapar mı?

Fertilite riski tek taraflı hastalığa göre belirgin şekilde daha yüksektir. Erken cerrahi riski azaltabilir ancak tamamen ortadan kaldırmaz.

Ameliyat kısırlığı tamamen önler mi?

Hayır. Erken orşiopeksi fertilite potansiyelini korumaya yardımcı olur ancak özellikle bilateral hastalıkta doğuştan testis gelişim bozukluğu bulunabilir.

İnmemiş testis testosteronu etkiler mi?

Tek taraflı hastalıkta diğer testis normalse testosteron genellikle yeterlidir. İki taraflı ciddi testis hasarında hormonal fonksiyon etkilenebilir.

İnmemiş testis kanser yapar mı?

İnmemiş testis öyküsü testis kanseri riskini normal popülasyona göre artırır.

Ameliyat kanser riskini bitirir mi?

Hayır. Erken ameliyat riski azaltabilir ancak tamamen ortadan kaldırmaz.

Ameliyat sonrası testis kanseri kontrolü gerekir mi?

Ergenlikten sonra testis farkındalığı ve kendi kendine muayene önerilir. Yeni sertlik veya kitle gelişirse üroloji değerlendirmesi gerekir.

Her yıl ultrason gerekir mi?

Normal skrotal konumda ve normal muayene bulguları bulunan testiste rutin yıllık ultrason genellikle gerekli değildir.

Retraktil testis nedir?

Kremaster refleksi nedeniyle yukarı çekilen ancak muayenede skrotuma rahatça indirilebilen testistir.

Retraktil testis ameliyat edilir mi?

Genellikle hayır. Puberteye kadar düzenli takip edilir.

Retraktil testis sonradan inmemiş testise dönüşebilir mi?

Evet. Bazı çocuklarda testis zaman içinde yükselen testis haline gelebilir. Bu nedenle takip önemlidir.

Evde testis bazen torbada görünüyorsa sorun yok mudur?

Kesin olarak söylenemez. Retraktil ve yükselen testis ayrımı uzman muayenesiyle yapılmalıdır.

İnmemiş testise hormon iğnesi yapılır mı?

Tek taraflı gerçek inmemiş testisin indirilmesi için hormon tedavisi rutin olarak önerilmez. Standart tedavi orşiopeksidir.

İki testis de yoksa ne yapılır?

İki taraflı ele gelmeyen testislerde hormonal ve genetik değerlendirme yapılır, testis dokusunun bulunup bulunmadığı araştırılır.

Hipospadias ve inmemiş testis birlikteyse önemli midir?

Özellikle hipospadiasla birlikte iki testisin de ele gelmemesi cinsiyet gelişim farklılıkları açısından acil olmayan ancak hızlı ve kapsamlı değerlendirme gerektirir.

İnmemiş testis ameliyatından sonra testis tekrar yukarı çıkar mı?

Nadiren çıkabilir. Tekrar yükselme gelişirse yeniden ameliyat gerekebilir.

Ameliyattan sonra testis küçülebilir mi?

Nadir olarak kanlanma bozukluğuna bağlı testis atrofisi gelişebilir. Risk yüksek abdominal testislerde daha fazladır.

Ameliyat testisin boyutunu büyütür mü?

Ameliyat testisi normal konuma getirir ancak doğuştan küçük veya gelişimi geri kalmış testisin mutlaka diğer testis kadar büyümesini garanti etmez.

Ameliyat sonrası ne zaman banyo yapılır?

Yara bakımı ve cerrahın kullandığı pansuman yöntemine göre değişir. Taburculuk sırasında aileye özel öneri verilir.

Çocuk ne zaman yürüyebilir?

Küçük çocuklar ameliyat sonrasında kısa sürede normal hareketlerine dönebilir ancak birkaç hafta bisiklet, ata biner gibi skrotuma basınç uygulayan aktiviteler sınırlandırılabilir.

İnmemiş testis sünnete engel midir?

Tek başına genellikle sünnete engel değildir. Ancak hipospadias veya başka penis anomalisi eşlik ediyorsa sünnet öncesinde çocuk ürolojisi değerlendirmesi gerekir.

Yetişkin yaşta inmemiş testis bulunursa ne yapılır?

Testisin yeri, boyutu, diğer testisin durumu, fertilite beklentisi ve kanser riski değerlendirilir. Puberte sonrası intraabdominal testis ve normal karşı testis varlığında orşiektomi düşünülebilir.

İnmemiş testis ameliyatı tamamen başarılı olur mu?

Kasıkta ele gelen testislerde orşiopeksinin başarı oranı yüksektir. Yüksek abdominal testislerde başarı daha düşük olabilir ve testis atrofisi riski daha fazladır.

Sonuç ve Bilimsel Kaynaklar

Kriptorşidizm erkek çocuklarda sık görülen doğumsal anomalilerden biridir ve özellikle prematüre bebeklerde daha yüksek oranda görülür. Testis doğum sonrası ilk aylarda kendiliğinden skrotuma inebilir ancak düzeltilmiş 6 aylık yaştan sonra spontan iniş olasılığı oldukça düşüktür.

Gerçek inmemiş testis ile retraktil testisin birbirinden ayrılması tedavi açısından temel öneme sahiptir. Retraktil testis çoğu zaman ameliyat gerektirmez ve puberteye kadar izlenir. Gerçek inmemiş veya yükselen testis ise skrotuma kalıcı olarak yerleşmediği için cerrahi tedavi gerektirir.

Güncel pediatrik üroloji yaklaşımında orşiopeksinin 6. aydan sonra planlanması, mümkünse 12 aylık olmadan ve en geç 18 aylık yaşta tamamlanması önerilmektedir. Erken cerrahi germ hücrelerinin korunması ve gelecekteki fertilite potansiyelinin desteklenmesi açısından önem taşır.

Kasıkta ele gelen testisler çoğunlukla inguinal veya seçilmiş vakalarda skrotal orşiopeksiyle tedavi edilir. Ele gelmeyen testislerde anestezi altında tekrar muayene ve laparoskopik değerlendirme gerekir. Yüksek abdominal testislerde testisin damar yapısına göre tek veya iki aşamalı cerrahi uygulanabilir.

Tek taraflı inmemiş testis öyküsü bulunan erkeklerin büyük bölümü normal şekilde çocuk sahibi olabilirken bilateral hastalıkta sperm üretim bozukluğu riski belirgin olarak daha yüksektir. Erken tedavi bu riski azaltmayı amaçlar ancak tamamen ortadan kaldırmaz.

Kriptorşidizm testis kanseri açısından da bilinen risk faktörüdür. Erken orşiopeksi geç cerrahiye göre tümör riskini azaltabilir ancak normal popülasyon düzeyine tamamen indirmez. Bu nedenle ergenlik sonrasında testislerin düzenli olarak tanınması ve yeni kitle veya sertlik geliştiğinde erken ürolojik değerlendirme önemlidir.

Bilimsel Kaynaklar

• European Association of Urology / European Society for Paediatric Urology. Guidelines on Paediatric Urology: Management of Undescended Testes, 2026.
• European Association of Urology. Patient Information: Cryptorchidism – Surgery and Follow-up, 2026.
• American Urological Association. Evaluation and Treatment of Cryptorchidism Guideline, Validity Confirmed 2025.
• European Association of Urology. Paediatric Urology Guidelines: Fertility Preservation in Children and Adolescents, 2026.
• European Association of Urology. Guidelines on Testicular Cancer, 2026.

İnmemiş Testis, gerçek kriptorşidizmin retraktil testisten doğru biçimde ayrılması, altı aylık yaştan sonra gereksiz bekleme yapılmaması, orşiopeksinin mümkünse bir yaş civarında tamamlanması ve fertilite ile testis kanseri açısından uzun dönem farkındalığın sürdürülmesi sayesinde testisin gelişim ve fonksiyon potansiyelinin mümkün olduğunca korunabildiği önemli bir çocuk ürolojisi hastalığıdır.